Trong một sự kiện tổ chức tại Singapore năm 2018, Microsoft nhấn mạnh việc bảo vệ người dùng thông qua nâng cao nhận thức về sử dụng phần mềm bản quyền.
Ngày 30/10/2018, Microsoft Asia tổ chức sự kiện “Gây dựng niềm tin thời đại số”, thu hút sự tham gia của báo giới châu Á. Sự kiện cung cấp số liệu từ các nghiên cứu về ảnh hưởng của việc sử dụng phần mềm lậu đối với an ninh mạng tại nhiều quốc gia châu Á, trong đó có Việt Nam.
“Công nghệ càng phát triển dẫn đến nhiều mối nguy hại tiềm tàng, điển hình là những mối đe dọa an ninh mạng. Microsoft mong muốn đưa đến những giải pháp tối ưu, bảo vệ người dùng.”
— Sumrita Chander, Giám đốc truyền thông Microsoft Asia, phát biểu tại sự kiện.
Phần mềm bản quyền và nguy cơ nhiễm mã độc
Tại sự kiện, Microsoft giới thiệu kết quả khảo sát PC tại thị trường châu Á. Khảo sát kiểm tra 166 máy tính mới từ chín thị trường, được mua tại những nhà bán lẻ cung cấp thiết bị giá thấp và các gói phần mềm miễn phí; nhiều nhà bán lẻ trong nhóm này cũng kinh doanh phần mềm lậu.
Theo thông cáo của Microsoft, 83% máy tính trong mẫu khảo sát được cài phần mềm lậu. Trong số những máy cài phần mềm lậu, 84% nhiễm một loại mã độc. Đây là kết quả của mẫu thiết bị được lựa chọn khảo sát, không phải tỷ lệ nhiễm mã độc của toàn bộ máy tính tại châu Á.

Theo bài tường thuật sự kiện, Hàn Quốc, Malaysia, Thái Lan và Việt Nam là bốn thị trường có tỷ lệ máy nhiễm mã độc cao nhất trong mẫu khảo sát. Tại Việt Nam, cả 10 máy tính được mua để kiểm tra đều bị phát hiện có mã độc. Mary Jo Schrade, đại diện bộ phận phòng chống tội phạm mạng của Microsoft, nhận định về những hạn chế an ninh mạng tại Việt Nam ở thời điểm đó.
“Các nhà bán lẻ chuyên phân phối máy tính chứa phần mềm lậu không chỉ là tác nhân chính đe dọa tình hình an ninh mạng khu vực. Họ vô tình dẫn dụ hacker tấn công thông tin cá nhân người dùng.”
— Mary Jo Schrade, đại diện bộ phận phòng chống tội phạm mạng Microsoft.
Microsoft cho biết một hành vi thường gặp khi cài phần mềm lậu là vô hiệu hóa các chức năng bảo mật, bao gồm Windows Defender, để chạy công cụ kích hoạt trái phép. Điều này khiến máy tính dễ bị mã độc và các mối đe dọa khác xâm nhập. Người mua có thể không nhận ra rằng thiết bị của mình đã bị tắt tính năng bảo vệ hoặc cài sẵn mã độc.
“Đa số những thiết bị kiểu này có giá mềm và hầu như không phải bỏ thêm chi phí duy trì, người dùng dễ dàng bị mối lợi trước mắt dụ dỗ.”
— Biplab Sikdar, Đại học Quốc gia Singapore.
Chuyên gia này cũng cảnh báo người dùng cần cân nhắc những rủi ro lâu dài thay vì chỉ nhìn vào chi phí trước mắt. Thiệt hại do đánh cắp thông tin cá nhân và xử lý sự cố có thể lớn hơn khoản tiền tiết kiệm khi mua thiết bị hoặc phần mềm giá rẻ.
Chi phí duy trì máy tính cũ và rủi ro bảo mật

Bài tường thuật cũng dẫn nghiên cứu “Thay thế PC cũ”, được thực hiện với hơn 2.000 doanh nghiệp tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương. Nghiên cứu cho rằng việc tiếp tục sử dụng máy tính trên bốn năm tuổi không nhất thiết giúp tiết kiệm chi phí.
Theo các số liệu được bài viết dẫn lại, máy tính trên bốn năm tuổi cần sửa chữa nhiều hơn 2,7 lần. Chi phí duy trì có thể vượt 2.000 USD mỗi năm, tương đương ngân sách mua khoảng hai máy tính mới theo mức giá được sử dụng trong nghiên cứu.
Bài viết cho biết 85% nhóm doanh nghiệp được đề cập vẫn sử dụng thiết bị trên bốn năm tuổi. Đồng thời, 67% doanh nghiệp vừa và nhỏ gặp các vấn đề về an ninh hoặc đánh cắp dữ liệu trong năm trước thời điểm khảo sát, nhưng chỉ 15% báo cáo những cuộc tấn công này.
“Cách tốt nhất để đảm bảo an ninh mạng là đầu tư vào phần mềm bản quyền và trang bị máy tính mới đủ mạnh để vận hành các bản vá lỗi thường xuyên của Windows 10.”
— Mary Jo Schrade, phát biểu tại sự kiện năm 2018.
Những thách thức an ninh mạng được đặt ra với Việt Nam
“Việt Nam tuy có số lượng người dùng phần mềm lậu khá lớn nhưng đã dần cải thiện theo chiều hướng tích cực.”
— Nancy Junita, biên tập viên báo Kinh doanh Indonesia, trả lời Zing.vn.

Theo Khảo sát Phần mềm Toàn cầu 2018 của BSA, tỷ lệ phần mềm không bản quyền tại Việt Nam giảm từ 78% năm 2015 xuống 74% năm 2017. Chỉ số này phản ánh việc sử dụng phần mềm không được cấp phép, không phải tỷ lệ máy tính nhiễm mã độc.
Trả lời Zing.vn tại thời điểm sự kiện, Biplab Sikdar cho rằng tình hình bảo mật tại các cơ quan công quyền trong khu vực châu Á cần tiếp tục được cải thiện. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc sử dụng phần mềm bản quyền và cập nhật các bản vá bảo mật.
“Chính phủ các nước châu Á cần nhận biết được tầm quan trọng của vấn đề. Bộ phận IT tại các cơ quan công quyền cần phải được huấn luyện về các tình huống tấn công mạng.”
— Biplab Sikdar, Đại học Quốc gia Singapore.
Trong phần trao đổi với Zing.vn, Jared Ragland, đại diện phụ trách chính sách của BSA, đưa ra quan điểm về chính sách quản lý dữ liệu và điện toán đám mây tại Việt Nam. Theo ông, yêu cầu đặt máy chủ riêng trong nước đối với mọi dữ liệu của các nền tảng có thể ảnh hưởng đến việc cung cấp dịch vụ đám mây.

Ông cũng cho rằng việc kiểm soát luồng thông tin và yêu cầu cung cấp thông tin mật có thể tạo thêm khó khăn cho các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trực tuyến.
“Việt Nam đứng trước nguy cơ bị quay lưng đối với nền tảng, mạng xã hội có sức ảnh hưởng lớn.”
— Jared Ragland, đại diện BSA, phát biểu được bài viết gốc dẫn lại.
Mary Jo Schrade nhấn mạnh rằng Việt Nam cần chú trọng công tác tuyên truyền và giáo dục người dân về nguy cơ cũng như các giải pháp an ninh mạng.
Bài viết ghi lại sự kiện và các nghiên cứu được công bố năm 2018. Các số liệu, phát biểu và nhận định chính sách cần được hiểu theo bối cảnh tại thời điểm đó.
Nguồn: Zing.vn. Microsoft và BSA Global Software Survey 2018.
Tìm hiểu thêm
- Doanh nghiệp đang đánh đổi gì khi xem nhẹ bản quyền phần mềm?
- Microsoft 365 Business Premium giúp bảo vệ dữ liệu, thiết bị và thông tin
Liên hệ với Vietbay để được tư vấn lựa chọn phần mềm bản quyền và giải pháp bảo mật phù hợp với nhu cầu của doanh nghiệp.
